احمد الشرع
احمد حسین الشرع (زادهٔ ۲۹ اکتبر ۱۹۸۲) با نام جنگی ابومحمد الجولانی[۳][۴] سیاستمدار و فرمانده نظامی سوری است که از ژانویه ۲۰۲۵ به عنوان نوزدهمین رئیسجمهور سوریه فعالیت میکند و از ۲۹ مارس ۲۰۲۵ ریاست دولت انتقالی سوریه را برعهده دارد. او پیشتر از ۸ دسامبر ۲۰۲۴ تا ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵ رهبر دفاکتو سوریه بود و تا پیش از عهدهداری این دو منصب، از سال ۲۰۱۷ تا سال ۲۰۲۵ امیر هیئت تحریر شام نیز بود و نقشی کلیدی در حملات ۲۰۲۴ اپوزیسیون سوریه داشت که منجر به سقوط رژیم اسد و بنیانگذاری دولت سرپرست سوریه شد.[۵]
عالیجناب
احمد الشرع
پرترهٔ رسمی، ۲۰۲۵
نوزدهمین رئیسجمهور سوریه
متصدی
آغاز به کار
۲۹ ژانویه ۲۰۲۵
نخستوزیر
محمد البشیر (تا ۲۹ مارس ۲۰۲۵)
پس از
خودش (به عنوان رهبر دفاکتو)
بشار اسد (به عنوان رئیسجمهور، ۲۰۲۴)
رهبر سوریه
(دفاکتو)
دوره مسئولیت
۸ دسامبر ۲۰۲۴ – ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵
نخستوزیر
محمد غازی الجلالی
محمد البشیر
پس از
بشار اسد (به عنوان رئیسجمهور)
پیش از
خودش (به عنوان رئیسجمهور)
دومین امیر هیئت تحریر شام
دوره مسئولیت
۱ اکتبر ۲۰۱۷ – ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵
پس از
ابوجابر الشیخ
پیش از
انحلال منصب
امیر جبهه فتح شام
دوره مسئولیت
۲۸ ژوئیه ۲۰۱۶ – ۲۸ ژانویه ۲۰۱۷
پس از
ایجاد منصب
پیش از
انحلال منصب
امیر جبهه النصره
دوره مسئولیت
۲۳ ژانویه ۲۰۱۲ – ۲۸ ژوئیه ۲۰۱۶
پس از
ایجاد منصب
پیش از
انحلال منصب
اطلاعات شخصی
زاده
احمد حسین الشرع
۲۹ اکتبر ۱۹۸۲ (۴۳ سال)
ریاض، عربستان سعودی[۱][۲]
حزب سیاسی
مستقل
دیگر عضویتهای سیاسی
هیئت تحریر شام (۲۰۱۷–۲۰۲۵)
قد
۱٫۸۸ متر (۶ فوت ۲ اینچ)
همسر(ان)
لطیفه دروبی (ا. ۲۰۱۲)
فرزندان
۳
والدین
حسین الشرع (پدر)
خویشاوندان
ماهر الشرع (برادر)
حازم الشرع (برادر)
جمال الشرع (برادر)
فاروق الشرع (پسرعمو)
امضا
خدمات نظامی
لقب(ها)
ابومحمد الجولانی
وفاداری
سوریه (۲۰۲۴–اکنون)
سابق
سالهای خدمت
۲۰۰۳–اکنون
درجه
فرمانده کل قوا (هیئت تحریر شام)
جنگها/عملیات
فهرست کامل
وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا، الجولانی را در مه ۲۰۱۳ در
خدمات نظامی
لقب(ها)
ابومحمد الجولانی
وفاداری
سوریه (۲۰۲۴–اکنون)
سابق
سالهای خدمت
۲۰۰۳–اکنون
درجه
فرمانده کل قوا (هیئت تحریر شام)
جنگها/عملیات
فهرست کامل
وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا، الجولانی را در مه ۲۰۱۳ در فهرست تروریستهای جهانی ویژه قرار داد،[۶] و چهار سال بعد یک جایزه ۱۰ میلیون دلاری را برای اطلاعات منجر به دستگیری او اعلام کرد.[۷][۸] الجولانی در ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۴ بیانیهای صوتی منتشر کرد که در آن اظهار داشت با آمریکا و همپیمانان آن خواهد جنگید و جنگجویانش را به نپذیرفتن کمک از غرب در نبردشان با داعش فرا خواند.[۹] وی پیش از گسستن پیوندهایش با القاعده در سال ۲۰۱۶[۱۰] از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۷ نیز رهبری جبهه النصره، شاخه القاعده در سوریه را بر عهده داشت.[۱۱]با این حال در سالهای اخیر وی دیدگاه معتدلتری از خود ارائه داده است. با این پیشنهاد که هیچ میلی به جنگ با کشورهای غربی ندارد و سوگند یاد کرده که از اقلیتها محافظت خواهد کرد.[۱۲][۱۳][۱۴] الجولانی در سخنرانی خود پس از سقوط دمشق، ایران را به عنوان منبع فرقهگرایی و فساد محکوم کرد و این پیروزی را نقطه عطفی برای منطقه قلمداد کرد.[۱۵]
الشرع، رهبر بالفعل دولت موقت پس از انقلاب سوریه از ۸ دسامبر ۲۰۲۴ تا ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵ بود. پس از آن در کنفرانس پیروزی انقلاب سوریه در کاخ ریاستجمهوری به عنوان رئیسجمهور سوریه منصوب شد. الشرع به عنوان رئیسجمهور، چندین سفر رسمی به کشورهای دیگر انجام داد و توافقی با نیروهای دموکراتیک سوریه برای ادغام نهادهای نظامی و مدنی آنها در دولت سوریه امضا کرد. او نقش کلیدی در کشتارهای هدفمند علویهای سوریه و درگیریها در جنوب این کشور ایفا کرد. او قانون اساسی موقت را امضا کرد که دوره انتقالی پنجساله را برقرار میکرد و تشکیل دولت انتقالی را اعلام نمود. در سال ۲۰۲۵، مجله تایم او را به عنوان یکی از ۱۰۰ فرد تأثیرگذار جهان معرفی کرد.[۱۶]
زندگی
زمینهٔ خانوادگی
الشرع در نوجوانی، ۱۹۹۶
خانوادهٔ احمد حسین اهل بلندیهای جولان در سوریه هستند. این خانواده پس از اشغال اراضی جولان توسط اسرائیل در جریان جنگ ششروزه ۱۹۶۷ آواره شدند. حسین شرع پدر الجولانی یک فعال دانشجویی ملیگرای عربی حامی ناصرگرایی در سوریه بود.[۱۷] او توسط بعثیها در جریان تصفیههای ضد ناصری آغاز شده پس از کودتاهای ۱۹۶۱ و ۱۹۶۳ که جمهوری متحد عربی را چندتکه کرد و حزب بعث سوسیالیست عرب را به قدرت رساند زندانی شد.[۱۸]
پدر الجولانی بعدها برای تکمیل تحصیلات عالی خود در عراق بعثی در سال ۱۹۷۱ از زندان گریخت. در این دوره او همچنین برای همکاری با فداییون سازمان آزادیبخش فلسطین به اردن سفر کرد. پدر او پس از بازگشت به سوریه در دهه ۱۹۷۰ که اکنون حافظ اسد بر آن حکومت میکرد، دوباره زندانی شد. او بعدها آزاد شد و به عربستان سعودی پناه جست.[۱۹]
اوایل زندگی و جنگ عراق
الجولانی در سال ۱۹۸۲ در ریاض، عربستان سعودی که پدرش در آن تا سال ۱۹۸۹ به عنوان مهندس نفت کار میکرد، زاده شد. در آن سال خانواده الجولانی به سوریه بازگشت و او تا زمان نقل مکان به عراق در سال ۲۰۰۳ در محله شرقی المزه دمشق زندگی کرد و بزرگ شد.[۱] نسبت «الجولانی» نام نظامی او است که به بلندیهای جولان سوریه اشاره دارد.[۲۰]
پس از این که الجولانی برای جنگ با سربازان آمریکایی پس از حمله ۲۰۰۳ آن کشور به عراق به عراق رفت، به سرعت در سلسله مراتب القاعده در عراق (AQI) ترقی کرد. تایمز اسرائیل گزارش کرد که الجولانی از نزدیکان ابومصعب الزرقاوی بوده است.[۲۱] الجولانی در مصاحبهای در سال ۲۰۰۱ با برنامه خط مقدم اظهار داشت که او هرگز شخصاً الزرقاوی را ملاقات نکرده و هر گونه نقش رهبری در جریان اوایل مرحله ۲۰۰۳–۲۰۰۶ شورش عراق را جز جنگیدن به عنوان یک سرباز پیاده عادی تحت فرمان القاعده در عراق علیه اشغال این کشور را تکذیب کرد. پیش از درگرفتن جنگ داخلی عراق در سال ۲۰۰۶ الجولانی از سوی نیروهای آمریکایی دستگیر و بیش از پنج سال در زندانها و بازداشتگاههای گوناگون زندانی شد. این زندانها شامل ابو غریب، کمپ بوکا، کمپ کاپر و کمپ تاجی بود.[۲۲]
جنگ داخلی سوریه
جبهة النصره
پس از مدت کوتاهی از آغاز قیام علیه دولت بشار اسد، رئیسجمهور سوریه، در سال ۲۰۱۱، الشرع، نقش کلیدی در برنامهریزی برای تأسیس شاخهای از دولت اسلامی عراق در سوریه ایفا کرد و مسئول تشکیل گروهی موسوم به جبهه النصره شد.[۲۳] این گروه در واقع شاخه سوری دولت اسلامی عراق تحت رهبری ابوبکر بغدادی بود که وظیفه الشرع را تسهیل کرد و سلاح و پول در اختیار او و جنگجویانش قرار داد.[۲۴][۲۵]
در منابع مختلف دربارهٔ اینکه آیا الشرع خودش صاحب ایده تشکیل جبهه النصره بوده یا یکی دیگر از فرماندهان دولت اسلامی عراق، این ایده را مطرح کرده است، اختلاف نظر وجود دارد؛ اما آنچه مسلم است، این است که الشرع در ژانویه ۲۰۱۲ به عنوان امیر جبهه النصره تعیین شد.[۲۶] در همین دوره، وزارت خارجه آمریکا، جبهه النصره را یک «سازمان تروریستی» اعلام کرد و اشاره نمود که این گروه صرفاً یک نام مستعار جدید برای القاعده در عراق (که با نام دولت اسلامی عراق نیز شناخته میشد) است. تحت رهبری الشرع، جبهه النصره بهتدریج به یکی از قویترین گروههای جهادی در سوریه تبدیل شد.[۲۷]
درگیری با داعش
درگیری الجولانی با داعش وقتی در سال ۲۰۱۳، تلاش ابوبکر بغدادی برای انحلال جبهه النصره به عنوان یک گروه مستقل و ادغام مستقیم آن در دولت اسلامی عراق تحت عنوان دولت اسلامی عراق و شام (داعش) را نپذیرفت، اوج گرفت. این حرکت، همه خودمختاری محلی جبهه النصره را از بین میبرد و همه رهبران، تصمیمات و اقدامات آنها را مستقیماً تحت کنترل ابوبکر بغدادی قرار میداد. الجولانی برای جلوگیری از ازدست دادن خودمختاری و هویت منفرد جبهه النصره، مستقیماً به ایمن الظواهری که از درخواست الجولانی برای جدایی گروه او به عنوان یک نهاد مستقل پشتیبانی کرد سوگند وفاداری خورد. با این که پیش از این النصره از طریق دولت اسلامی عراق سوگند وفاداری خورده بود، اکنون دیگر آن را دور میزد و تابع مستقیم القاعده میشد. این تغییر در زنجیره وفاداری النصره را شاخه رسمی سوری القاعده کرد.[۲۸][۲۹] ابوبکر البغدادی با وجود سوگند وفاداری خود به ایمن الظواهری، این حکم را رد کرد و اعلام کرد دو سازمان در هم ادغام میشوند. با این تصمیم، درگیری بین جبهه النصره و داعش بر سر کنترل قلمرو در سوریه درگرفت.[۳۰][۲۱]
احمد حسین الشرع (زادهٔ ۲۹ اکتبر ۱۹۸۲) با نام جنگی ابومحمد الجولانی[۳][۴] سیاستمدار و فرمانده نظامی سوری است که از ژانویه ۲۰۲۵ به عنوان نوزدهمین رئیسجمهور سوریه فعالیت میکند و از ۲۹ مارس ۲۰۲۵ ریاست دولت انتقالی سوریه را برعهده دارد. او پیشتر از ۸ دسامبر ۲۰۲۴ تا ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵ رهبر دفاکتو سوریه بود و تا پیش از عهدهداری این دو منصب، از سال ۲۰۱۷ تا سال ۲۰۲۵ امیر هیئت تحریر شام نیز بود و نقشی کلیدی در حملات ۲۰۲۴ اپوزیسیون سوریه داشت که منجر به سقوط رژیم اسد و بنیانگذاری دولت سرپرست سوریه شد.[۵]
عالیجناب
احمد الشرع
پرترهٔ رسمی، ۲۰۲۵
نوزدهمین رئیسجمهور سوریه
متصدی
آغاز به کار
۲۹ ژانویه ۲۰۲۵
نخستوزیر
محمد البشیر (تا ۲۹ مارس ۲۰۲۵)
پس از
خودش (به عنوان رهبر دفاکتو)
بشار اسد (به عنوان رئیسجمهور، ۲۰۲۴)
رهبر سوریه
(دفاکتو)
دوره مسئولیت
۸ دسامبر ۲۰۲۴ – ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵
نخستوزیر
محمد غازی الجلالی
محمد البشیر
پس از
بشار اسد (به عنوان رئیسجمهور)
پیش از
خودش (به عنوان رئیسجمهور)
دومین امیر هیئت تحریر شام
دوره مسئولیت
۱ اکتبر ۲۰۱۷ – ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵
پس از
ابوجابر الشیخ
پیش از
انحلال منصب
امیر جبهه فتح شام
دوره مسئولیت
۲۸ ژوئیه ۲۰۱۶ – ۲۸ ژانویه ۲۰۱۷
پس از
ایجاد منصب
پیش از
انحلال منصب
امیر جبهه النصره
دوره مسئولیت
۲۳ ژانویه ۲۰۱۲ – ۲۸ ژوئیه ۲۰۱۶
پس از
ایجاد منصب
پیش از
انحلال منصب
اطلاعات شخصی
زاده
احمد حسین الشرع
۲۹ اکتبر ۱۹۸۲ (۴۳ سال)
ریاض، عربستان سعودی[۱][۲]
حزب سیاسی
مستقل
دیگر عضویتهای سیاسی
هیئت تحریر شام (۲۰۱۷–۲۰۲۵)
قد
۱٫۸۸ متر (۶ فوت ۲ اینچ)
همسر(ان)
لطیفه دروبی (ا. ۲۰۱۲)
فرزندان
۳
والدین
حسین الشرع (پدر)
خویشاوندان
ماهر الشرع (برادر)
حازم الشرع (برادر)
جمال الشرع (برادر)
فاروق الشرع (پسرعمو)
امضا
خدمات نظامی
لقب(ها)
ابومحمد الجولانی
وفاداری
سوریه (۲۰۲۴–اکنون)
سابق
سالهای خدمت
۲۰۰۳–اکنون
درجه
فرمانده کل قوا (هیئت تحریر شام)
جنگها/عملیات
فهرست کامل
وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا، الجولانی را در مه ۲۰۱۳ در
خدمات نظامی
لقب(ها)
ابومحمد الجولانی
وفاداری
سوریه (۲۰۲۴–اکنون)
سابق
سالهای خدمت
۲۰۰۳–اکنون
درجه
فرمانده کل قوا (هیئت تحریر شام)
جنگها/عملیات
فهرست کامل
وزارت امور خارجه ایالات متحده آمریکا، الجولانی را در مه ۲۰۱۳ در فهرست تروریستهای جهانی ویژه قرار داد،[۶] و چهار سال بعد یک جایزه ۱۰ میلیون دلاری را برای اطلاعات منجر به دستگیری او اعلام کرد.[۷][۸] الجولانی در ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۴ بیانیهای صوتی منتشر کرد که در آن اظهار داشت با آمریکا و همپیمانان آن خواهد جنگید و جنگجویانش را به نپذیرفتن کمک از غرب در نبردشان با داعش فرا خواند.[۹] وی پیش از گسستن پیوندهایش با القاعده در سال ۲۰۱۶[۱۰] از سال ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۷ نیز رهبری جبهه النصره، شاخه القاعده در سوریه را بر عهده داشت.[۱۱]با این حال در سالهای اخیر وی دیدگاه معتدلتری از خود ارائه داده است. با این پیشنهاد که هیچ میلی به جنگ با کشورهای غربی ندارد و سوگند یاد کرده که از اقلیتها محافظت خواهد کرد.[۱۲][۱۳][۱۴] الجولانی در سخنرانی خود پس از سقوط دمشق، ایران را به عنوان منبع فرقهگرایی و فساد محکوم کرد و این پیروزی را نقطه عطفی برای منطقه قلمداد کرد.[۱۵]
الشرع، رهبر بالفعل دولت موقت پس از انقلاب سوریه از ۸ دسامبر ۲۰۲۴ تا ۲۹ ژانویه ۲۰۲۵ بود. پس از آن در کنفرانس پیروزی انقلاب سوریه در کاخ ریاستجمهوری به عنوان رئیسجمهور سوریه منصوب شد. الشرع به عنوان رئیسجمهور، چندین سفر رسمی به کشورهای دیگر انجام داد و توافقی با نیروهای دموکراتیک سوریه برای ادغام نهادهای نظامی و مدنی آنها در دولت سوریه امضا کرد. او نقش کلیدی در کشتارهای هدفمند علویهای سوریه و درگیریها در جنوب این کشور ایفا کرد. او قانون اساسی موقت را امضا کرد که دوره انتقالی پنجساله را برقرار میکرد و تشکیل دولت انتقالی را اعلام نمود. در سال ۲۰۲۵، مجله تایم او را به عنوان یکی از ۱۰۰ فرد تأثیرگذار جهان معرفی کرد.[۱۶]
زندگی
زمینهٔ خانوادگی
الشرع در نوجوانی، ۱۹۹۶
خانوادهٔ احمد حسین اهل بلندیهای جولان در سوریه هستند. این خانواده پس از اشغال اراضی جولان توسط اسرائیل در جریان جنگ ششروزه ۱۹۶۷ آواره شدند. حسین شرع پدر الجولانی یک فعال دانشجویی ملیگرای عربی حامی ناصرگرایی در سوریه بود.[۱۷] او توسط بعثیها در جریان تصفیههای ضد ناصری آغاز شده پس از کودتاهای ۱۹۶۱ و ۱۹۶۳ که جمهوری متحد عربی را چندتکه کرد و حزب بعث سوسیالیست عرب را به قدرت رساند زندانی شد.[۱۸]
پدر الجولانی بعدها برای تکمیل تحصیلات عالی خود در عراق بعثی در سال ۱۹۷۱ از زندان گریخت. در این دوره او همچنین برای همکاری با فداییون سازمان آزادیبخش فلسطین به اردن سفر کرد. پدر او پس از بازگشت به سوریه در دهه ۱۹۷۰ که اکنون حافظ اسد بر آن حکومت میکرد، دوباره زندانی شد. او بعدها آزاد شد و به عربستان سعودی پناه جست.[۱۹]
اوایل زندگی و جنگ عراق
الجولانی در سال ۱۹۸۲ در ریاض، عربستان سعودی که پدرش در آن تا سال ۱۹۸۹ به عنوان مهندس نفت کار میکرد، زاده شد. در آن سال خانواده الجولانی به سوریه بازگشت و او تا زمان نقل مکان به عراق در سال ۲۰۰۳ در محله شرقی المزه دمشق زندگی کرد و بزرگ شد.[۱] نسبت «الجولانی» نام نظامی او است که به بلندیهای جولان سوریه اشاره دارد.[۲۰]
پس از این که الجولانی برای جنگ با سربازان آمریکایی پس از حمله ۲۰۰۳ آن کشور به عراق به عراق رفت، به سرعت در سلسله مراتب القاعده در عراق (AQI) ترقی کرد. تایمز اسرائیل گزارش کرد که الجولانی از نزدیکان ابومصعب الزرقاوی بوده است.[۲۱] الجولانی در مصاحبهای در سال ۲۰۰۱ با برنامه خط مقدم اظهار داشت که او هرگز شخصاً الزرقاوی را ملاقات نکرده و هر گونه نقش رهبری در جریان اوایل مرحله ۲۰۰۳–۲۰۰۶ شورش عراق را جز جنگیدن به عنوان یک سرباز پیاده عادی تحت فرمان القاعده در عراق علیه اشغال این کشور را تکذیب کرد. پیش از درگرفتن جنگ داخلی عراق در سال ۲۰۰۶ الجولانی از سوی نیروهای آمریکایی دستگیر و بیش از پنج سال در زندانها و بازداشتگاههای گوناگون زندانی شد. این زندانها شامل ابو غریب، کمپ بوکا، کمپ کاپر و کمپ تاجی بود.[۲۲]
جنگ داخلی سوریه
جبهة النصره
پس از مدت کوتاهی از آغاز قیام علیه دولت بشار اسد، رئیسجمهور سوریه، در سال ۲۰۱۱، الشرع، نقش کلیدی در برنامهریزی برای تأسیس شاخهای از دولت اسلامی عراق در سوریه ایفا کرد و مسئول تشکیل گروهی موسوم به جبهه النصره شد.[۲۳] این گروه در واقع شاخه سوری دولت اسلامی عراق تحت رهبری ابوبکر بغدادی بود که وظیفه الشرع را تسهیل کرد و سلاح و پول در اختیار او و جنگجویانش قرار داد.[۲۴][۲۵]
در منابع مختلف دربارهٔ اینکه آیا الشرع خودش صاحب ایده تشکیل جبهه النصره بوده یا یکی دیگر از فرماندهان دولت اسلامی عراق، این ایده را مطرح کرده است، اختلاف نظر وجود دارد؛ اما آنچه مسلم است، این است که الشرع در ژانویه ۲۰۱۲ به عنوان امیر جبهه النصره تعیین شد.[۲۶] در همین دوره، وزارت خارجه آمریکا، جبهه النصره را یک «سازمان تروریستی» اعلام کرد و اشاره نمود که این گروه صرفاً یک نام مستعار جدید برای القاعده در عراق (که با نام دولت اسلامی عراق نیز شناخته میشد) است. تحت رهبری الشرع، جبهه النصره بهتدریج به یکی از قویترین گروههای جهادی در سوریه تبدیل شد.[۲۷]
درگیری با داعش
درگیری الجولانی با داعش وقتی در سال ۲۰۱۳، تلاش ابوبکر بغدادی برای انحلال جبهه النصره به عنوان یک گروه مستقل و ادغام مستقیم آن در دولت اسلامی عراق تحت عنوان دولت اسلامی عراق و شام (داعش) را نپذیرفت، اوج گرفت. این حرکت، همه خودمختاری محلی جبهه النصره را از بین میبرد و همه رهبران، تصمیمات و اقدامات آنها را مستقیماً تحت کنترل ابوبکر بغدادی قرار میداد. الجولانی برای جلوگیری از ازدست دادن خودمختاری و هویت منفرد جبهه النصره، مستقیماً به ایمن الظواهری که از درخواست الجولانی برای جدایی گروه او به عنوان یک نهاد مستقل پشتیبانی کرد سوگند وفاداری خورد. با این که پیش از این النصره از طریق دولت اسلامی عراق سوگند وفاداری خورده بود، اکنون دیگر آن را دور میزد و تابع مستقیم القاعده میشد. این تغییر در زنجیره وفاداری النصره را شاخه رسمی سوری القاعده کرد.[۲۸][۲۹] ابوبکر البغدادی با وجود سوگند وفاداری خود به ایمن الظواهری، این حکم را رد کرد و اعلام کرد دو سازمان در هم ادغام میشوند. با این تصمیم، درگیری بین جبهه النصره و داعش بر سر کنترل قلمرو در سوریه درگرفت.[۳۰][۲۱]
